>
|
 |
| |
 |
| |
 |
| |
 |
| |
 |
| |
 |
| |
 |
| |
 |
| |
 |
| |
 |
| |
 |
| |
 |
| |
 |
| |
 |
| |
 |
| |
 |
| |
 |
| |
 |
| |
 |
| |
 |
| |
 |
| |
 |
| |
 |
| |
 |
| |
 |
| |
 |
| |
 |
| |
 |
| |
 |
| |
 |
| |
 |
| |
 |
| |
 |
| |
 |
| |
 |
| |
 |
| |
 |
พระไตรปิฎก เล่มที่ ๒๖ พระสุตตันตปิฎก เล่มที่ ๑๘
ขุททกนิกาย วิมาน-เปตวัตถุ เถร-เถรีคาถา
๘. อเนกวัณณวิมาน
ว่าด้วยผลบุญที่ทำให้ไปเกิดในอเนกวัณณวิมาน
พระมหาโมคคัลลานเถระ ได้ถามเทพบุตรตนหนึ่งว่า
[๘๒] ท่านอันหมู่นางเทพอัปสรแวดล้อมแล้ว ขึ้นสู่วิมานอันมีรัศมีต่างๆ เป็นที่ระงับความกระวน
กระวาย และความเศร้าโศกมีรูปอันวิจิตรต่างๆ อันบุญกรรมตบแต่งดีแล้ว บันเทิงอยู่ดุจท้าวสุนิมมิตเท
วราชผู้เป็นใหญ่กว่าเทวดา ไม่มีผู้จะเสมอเหมือนท่าน ไม่มีใครแม้ที่ไหนยิ่งไปกว่าท่านด้วยยศบุญ และ
ฤทธิ์ เทพเจ้าทั้งหมด และ เทพเจ้าชั้นไตรทศก็พากันมาประชุมไหว้ท่าน ดุจมนุษย์และเทวดาไหว้พระ
จันทร์ ซึ่งปรากฏในวันเพ็ญฉะนั้น เทพบุตร และ นางเทพอัปสรเหล่านี้ พากันมาฟ้อนรำขับร้องอยู่โดย
รอบเพื่อให้ท่านเบิกบานใจ ท่านเป็นผู้ถึงความเป็นเทพเจ้าผู้มีฤทธิ์ ท่านมีอานุภาพมาก เมื่อท่านเป็น
มนุษย์ได้ทำบุญอะไรไว้ ท่านมีอานุภาพอันรุ่งเรือง และ มีรัศมีสว่างไสวไปทั่วทุกทิศอย่างนี้ เพราะบุญ
อะไร?เทพบุตรนั้น อันพระมหาโมคคัลลานเถระถามแล้ว มีความปลาบปลื้มใจ จึงพยากรณ์ปัญหาแห่ง
ผลกรรมที่ถูกถามนั้นว่า ข้าแต่ท่านผู้เจริญ เมื่อก่อนข้าพเจ้าเป็นสาวกของพระชินเจ้าทรงพระนามว่า
สุเมธ เป็นปุถุชนยังไม่ได้ตรัสรู้มรรคผล บวชอยู่ ๗ พรรษา เมื่อพระศาสดาทรงพระนามว่าสุเมธผู้ชนะ
มาร มีโอฆะอันข้ามได้แล้ว ผู้คงที่ ปรินิพพานแล้ว ข้าพเจ้านั้นได้ไหว้รัตนเจดีย์อันหุ้มด้วยข่ายทองคำ
ยังใจให้เลื่อมใสในพระสถูปนั้นข้าพเจ้าไม่มีการให้ทาน เพราะข้าพเจ้าไม่มีไทยวัตถุให้ แต่ได้ชักชวน
ชนเหล่าอื่นในการให้ทานนั้นว่า ท่านทั้งหลายจงบูชาพระธาตุของพระพุทธ-เจ้าผู้ควรบูชาเถิด ได้ยินว่า
พวกท่านจักไปสู่สวรรค์ เพราะการบูชาพระบรมธาตุอย่างนี้ กุศลกรรมเท่านั้นอันข้าพเจ้า ได้กระทำ
แล้ว ข้าพเจ้าจึงได้เสวยสุขอันเป็นทิพย์ด้วยตนเองบันเทิงใจอยู่ ในท่ามกลางหมู่เทพเจ้าชาวไตรทศข้า
พ-เจ้ายังไม่ถึงความสิ้นไปแห่งบุญนั้น.
เนื้อความพระไตรปิฎก เล่มที่ ๒๖ บรรทัดที่ ๒๖๗๙ - ๒๗๐๔. หน้าที่ ๑๑๐ - ๑๑๑.
พระไตรปิฎก เล่มที่ ๓๒ พระสุตตันตปิฎก เล่มที่ ๒๔
ขุททกนิกาย อปทาน ภาค ๑
มหากัสสปเถราปทานที่ ๕ (๓)
ว่าด้วยผลแห่งการสร้างพุทธเจดีย์
[๕] ในกาลเมื่อพระผู้มีพระภาคพระนามว่าปทุมุตตระเชฏฐบุรุษของโลก ผู้คงที่ผู้เป็นนาถะของโลก
นิพพานแล้ว ชนทั้งหลายทำการบูชาพระศาสดา หมู่ชนมีจิตร่าเริง เบิกบาน บันเทิง เมื่อเขาเหล่านั้นได้
เกิดความสังเวช ปีติย่อมเกิดแก่เรา เราประชุมญาติ และ มิตรแล้ว ได้กล่าวคำนี้ว่า พระมหาวีรเจ้าได้
ทรงปรินิพพาน แล้วเชิญเรามาทำการบูชากันเถิด พวกเขารับคำว่าสาธุแล้วทำความร่าเริงให้เกิดแก่เรา
อย่างยิ่งว่า พวกเราจักทำทานก่อสร้างบุญ ในพระพุทธเจ้าผู้เป็นนาถะของโลก เราได้สร้างเจดีย์อันมีค่า
ทำอย่างเรียบร้อยสูงร้อยศอก สร้างปราสาทร้อยห้าสิบศอก สูงจรดท้องฟ้า ครั้นสร้างเจดีย์อันมีค่างด
งามด้วยระเบียบอันดีไว้ที่นั้นแล้วได้ยังจิตของตนให้เลื่อมใสบูชาเจดีย์อันอุดม ปราสาทย่อมรุ่งเรืองดัง
กองไฟโพลงอยู่ในอากาศ เช่น พระยารังกำลังดอกบาน ย่อมสว่างจ้าทั่วสี่ทิศ เหมือนสายฟ้าในอากาศ
เรายังจิตให้เลื่อมใสในห้องพระบรมธาตุนั้น ก่อสร้างกุศลเป็นอันมากระลึกถึงกรรมเก่า แล้วได้เข้าถึง
ไตรทศเราอยู่บนยานทิพย์อันเทียมด้วยม้าสินธพพันตัววิมานของเราสูงตระหง่านสูงสุดเจ็ดชั้น กูฏาคาร
(ปราสาท) พันหนึ่ง สำเร็จด้วยทองคำล้วน ย่อมรุ่งเรือง ไปยังทิศทั้งปวงให้สว่างไสวด้วยเดชของตน ใน
กาลนั้น ศาลาหน้ามุขแม้เหล่าอื่นอันสำเร็จด้วยแก้วมณีมีอยู่ แม้ศาลาหน้ามุขเหล่านั้นก็โชติช่วงไปด้วย
รัศมีทั่วสี่ทิศโดยรอบกูฏาคารอันบังเกิดมีขึ้นด้วยบุญกรรม อันบุญกรรมนิรมิตไว้เรียบร้อยสำเร็จด้วย
แก้วมณีโชติช่วง ไปทั่วทิศน้อยทิศใหญ่โดยรอบ โอภาสแห่งกูฏาคารอันโชติช่วงอยู่เหล่านั้นเป็นสิ่งที่
ไพบูลย์ เราย่อมครอบงำเทวดาทั้งปวงได้ นี้เป็นผลแห่งบุญกรรม เราได้เป็นพระเจ้าจักรพรรดิครอบ
ครองแผ่นดิน มีมหาสมุทรสาครสี่เป็นขอบเขต ในหกหมื่นกัลป์ ในภัทรกัลป์นี้เราได้เป็นเหมือนอย่าง
นั้น ๓๓ ครั้งเป็นพระเจ้าจักรพรรดิผู้มีกำลังมาก ยินดีในกรรมของตนสมบูรณ์ไปด้วยรัตนะ ๗ ประการ
เป็นใหญ่ในทวีปทั้ง ๔ ในครั้งนั้นปราสาทของเราได้สว่างไสวดังสายฟ้า ด้านยาว ๒๔ โยชน์ ด้านกว้าง
๑๒ โยชน์พระนครชื่อ รัมมกะ มีกำแพง และ ค่ายมั่นคงด้านยาว ๕๐๐ โยชน์ ด้านกว้าง ๒๕๐ โยชน์
คับคั่งด้วยหมู่ชน เหมือนดั่งเทพนครของชาวไตรทศ เข็ม ๒๕ เล่มเขาใส่ไว้ในกล่องเข็ม ย่อมกระทบ
กันและกันเบียดเสียดกันเป็นนิจ ฉันใดแม้นครของเราก็ฉันนั้น เกลื่อนไปด้วยช้างม้าและรถ คับคั่งด้วย
หมู่มนุษย์น่ารื่นรมย์ เป็นนครอันอุดมเรากินและดื่มอยู่ในนครนั้น แล้วไปเกิดเป็นเทวดาอีกในภพที่สุด
กุศลสมบัติได้มีแล้วแก่เราเราสมภพในสกุลพราหมณ์สั่งสมรัตนะมาก ละเงินประมาณ ๘๐โกฏิเสียแล้ว
ออกบวชคุณวิเศษเหล่านี้คือปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และอภิญญา ๖ เราทำให้แจ้งแล้วพระพุทธศาสนา
เราได้ทำเสร็จแล้วฉะนี้แล.ทราบว่าท่านพระมหากัสสปเถระได้กล่าวคาถาเหล่านี้ด้วยประการฉะนี้แล.
เนื้อความพระไตรปิฎก เล่มที่ ๓๒ บรรทัดที่ ๗๑๘ - ๗๕๖. หน้าที่ ๓๐ - ๓๑.
ขุททกนิกาย วิมาน-เปตวัตถุ เถร-เถรีคาถา
๘. อเนกวัณณวิมาน
ว่าด้วยผลบุญที่ทำให้ไปเกิดในอเนกวัณณวิมาน
พระมหาโมคคัลลานเถระ ได้ถามเทพบุตรตนหนึ่งว่า
[๘๒] ท่านอันหมู่นางเทพอัปสรแวดล้อมแล้ว ขึ้นสู่วิมานอันมีรัศมีต่างๆ เป็นที่ระงับความกระวน
กระวาย และความเศร้าโศกมีรูปอันวิจิตรต่างๆ อันบุญกรรมตบแต่งดีแล้ว บันเทิงอยู่ดุจท้าวสุนิมมิตเท
วราชผู้เป็นใหญ่กว่าเทวดา ไม่มีผู้จะเสมอเหมือนท่าน ไม่มีใครแม้ที่ไหนยิ่งไปกว่าท่านด้วยยศบุญ และ
ฤทธิ์ เทพเจ้าทั้งหมด และ เทพเจ้าชั้นไตรทศก็พากันมาประชุมไหว้ท่าน ดุจมนุษย์และเทวดาไหว้พระ
จันทร์ ซึ่งปรากฏในวันเพ็ญฉะนั้น เทพบุตร และ นางเทพอัปสรเหล่านี้ พากันมาฟ้อนรำขับร้องอยู่โดย
รอบเพื่อให้ท่านเบิกบานใจ ท่านเป็นผู้ถึงความเป็นเทพเจ้าผู้มีฤทธิ์ ท่านมีอานุภาพมาก เมื่อท่านเป็น
มนุษย์ได้ทำบุญอะไรไว้ ท่านมีอานุภาพอันรุ่งเรือง และ มีรัศมีสว่างไสวไปทั่วทุกทิศอย่างนี้ เพราะบุญ
อะไร?เทพบุตรนั้น อันพระมหาโมคคัลลานเถระถามแล้ว มีความปลาบปลื้มใจ จึงพยากรณ์ปัญหาแห่ง
ผลกรรมที่ถูกถามนั้นว่า ข้าแต่ท่านผู้เจริญ เมื่อก่อนข้าพเจ้าเป็นสาวกของพระชินเจ้าทรงพระนามว่า
สุเมธ เป็นปุถุชนยังไม่ได้ตรัสรู้มรรคผล บวชอยู่ ๗ พรรษา เมื่อพระศาสดาทรงพระนามว่าสุเมธผู้ชนะ
มาร มีโอฆะอันข้ามได้แล้ว ผู้คงที่ ปรินิพพานแล้ว ข้าพเจ้านั้นได้ไหว้รัตนเจดีย์อันหุ้มด้วยข่ายทองคำ
ยังใจให้เลื่อมใสในพระสถูปนั้นข้าพเจ้าไม่มีการให้ทาน เพราะข้าพเจ้าไม่มีไทยวัตถุให้ แต่ได้ชักชวน
ชนเหล่าอื่นในการให้ทานนั้นว่า ท่านทั้งหลายจงบูชาพระธาตุของพระพุทธ-เจ้าผู้ควรบูชาเถิด ได้ยินว่า
พวกท่านจักไปสู่สวรรค์ เพราะการบูชาพระบรมธาตุอย่างนี้ กุศลกรรมเท่านั้นอันข้าพเจ้า ได้กระทำ
แล้ว ข้าพเจ้าจึงได้เสวยสุขอันเป็นทิพย์ด้วยตนเองบันเทิงใจอยู่ ในท่ามกลางหมู่เทพเจ้าชาวไตรทศข้า
พ-เจ้ายังไม่ถึงความสิ้นไปแห่งบุญนั้น.
เนื้อความพระไตรปิฎก เล่มที่ ๒๖ บรรทัดที่ ๒๖๗๙ - ๒๗๐๔. หน้าที่ ๑๑๐ - ๑๑๑.
พระไตรปิฎก เล่มที่ ๓๒ พระสุตตันตปิฎก เล่มที่ ๒๔
ขุททกนิกาย อปทาน ภาค ๑
มหากัสสปเถราปทานที่ ๕ (๓)
ว่าด้วยผลแห่งการสร้างพุทธเจดีย์
[๕] ในกาลเมื่อพระผู้มีพระภาคพระนามว่าปทุมุตตระเชฏฐบุรุษของโลก ผู้คงที่ผู้เป็นนาถะของโลก
นิพพานแล้ว ชนทั้งหลายทำการบูชาพระศาสดา หมู่ชนมีจิตร่าเริง เบิกบาน บันเทิง เมื่อเขาเหล่านั้นได้
เกิดความสังเวช ปีติย่อมเกิดแก่เรา เราประชุมญาติ และ มิตรแล้ว ได้กล่าวคำนี้ว่า พระมหาวีรเจ้าได้
ทรงปรินิพพาน แล้วเชิญเรามาทำการบูชากันเถิด พวกเขารับคำว่าสาธุแล้วทำความร่าเริงให้เกิดแก่เรา
อย่างยิ่งว่า พวกเราจักทำทานก่อสร้างบุญ ในพระพุทธเจ้าผู้เป็นนาถะของโลก เราได้สร้างเจดีย์อันมีค่า
ทำอย่างเรียบร้อยสูงร้อยศอก สร้างปราสาทร้อยห้าสิบศอก สูงจรดท้องฟ้า ครั้นสร้างเจดีย์อันมีค่างด
งามด้วยระเบียบอันดีไว้ที่นั้นแล้วได้ยังจิตของตนให้เลื่อมใสบูชาเจดีย์อันอุดม ปราสาทย่อมรุ่งเรืองดัง
กองไฟโพลงอยู่ในอากาศ เช่น พระยารังกำลังดอกบาน ย่อมสว่างจ้าทั่วสี่ทิศ เหมือนสายฟ้าในอากาศ
เรายังจิตให้เลื่อมใสในห้องพระบรมธาตุนั้น ก่อสร้างกุศลเป็นอันมากระลึกถึงกรรมเก่า แล้วได้เข้าถึง
ไตรทศเราอยู่บนยานทิพย์อันเทียมด้วยม้าสินธพพันตัววิมานของเราสูงตระหง่านสูงสุดเจ็ดชั้น กูฏาคาร
(ปราสาท) พันหนึ่ง สำเร็จด้วยทองคำล้วน ย่อมรุ่งเรือง ไปยังทิศทั้งปวงให้สว่างไสวด้วยเดชของตน ใน
กาลนั้น ศาลาหน้ามุขแม้เหล่าอื่นอันสำเร็จด้วยแก้วมณีมีอยู่ แม้ศาลาหน้ามุขเหล่านั้นก็โชติช่วงไปด้วย
รัศมีทั่วสี่ทิศโดยรอบกูฏาคารอันบังเกิดมีขึ้นด้วยบุญกรรม อันบุญกรรมนิรมิตไว้เรียบร้อยสำเร็จด้วย
แก้วมณีโชติช่วง ไปทั่วทิศน้อยทิศใหญ่โดยรอบ โอภาสแห่งกูฏาคารอันโชติช่วงอยู่เหล่านั้นเป็นสิ่งที่
ไพบูลย์ เราย่อมครอบงำเทวดาทั้งปวงได้ นี้เป็นผลแห่งบุญกรรม เราได้เป็นพระเจ้าจักรพรรดิครอบ
ครองแผ่นดิน มีมหาสมุทรสาครสี่เป็นขอบเขต ในหกหมื่นกัลป์ ในภัทรกัลป์นี้เราได้เป็นเหมือนอย่าง
นั้น ๓๓ ครั้งเป็นพระเจ้าจักรพรรดิผู้มีกำลังมาก ยินดีในกรรมของตนสมบูรณ์ไปด้วยรัตนะ ๗ ประการ
เป็นใหญ่ในทวีปทั้ง ๔ ในครั้งนั้นปราสาทของเราได้สว่างไสวดังสายฟ้า ด้านยาว ๒๔ โยชน์ ด้านกว้าง
๑๒ โยชน์พระนครชื่อ รัมมกะ มีกำแพง และ ค่ายมั่นคงด้านยาว ๕๐๐ โยชน์ ด้านกว้าง ๒๕๐ โยชน์
คับคั่งด้วยหมู่ชน เหมือนดั่งเทพนครของชาวไตรทศ เข็ม ๒๕ เล่มเขาใส่ไว้ในกล่องเข็ม ย่อมกระทบ
กันและกันเบียดเสียดกันเป็นนิจ ฉันใดแม้นครของเราก็ฉันนั้น เกลื่อนไปด้วยช้างม้าและรถ คับคั่งด้วย
หมู่มนุษย์น่ารื่นรมย์ เป็นนครอันอุดมเรากินและดื่มอยู่ในนครนั้น แล้วไปเกิดเป็นเทวดาอีกในภพที่สุด
กุศลสมบัติได้มีแล้วแก่เราเราสมภพในสกุลพราหมณ์สั่งสมรัตนะมาก ละเงินประมาณ ๘๐โกฏิเสียแล้ว
ออกบวชคุณวิเศษเหล่านี้คือปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และอภิญญา ๖ เราทำให้แจ้งแล้วพระพุทธศาสนา
เราได้ทำเสร็จแล้วฉะนี้แล.ทราบว่าท่านพระมหากัสสปเถระได้กล่าวคาถาเหล่านี้ด้วยประการฉะนี้แล.
เนื้อความพระไตรปิฎก เล่มที่ ๓๒ บรรทัดที่ ๗๑๘ - ๗๕๖. หน้าที่ ๓๐ - ๓๑.
|
| |||||||
|
|
|
|
